GianTiep.comGián Tiếp
Động từ tường thuật và cấu trúc theo sau

It is said that và S is said to V: bị động với động từ tường thuật

Hai cấu trúc bị động với say, think, believe, report: It is said that… và S is said to V / to have V3; cách đổi qua lại, chia thời gian và lỗi hay gặp.

Two university students in a quiet Quang Ngai campus courtyard comparing notes on a bench, one pointing at an empty notebook page, palm trees and soft morning shadows

Khi không cần hoặc không muốn nêu ai là người nói, tiếng Anh dùng động từ tường thuật ở dạng bị động theo hai cách: It is said that + mệnh đề, hoặc chủ ngữ + is said + to V. Câu People say that the old bridge is haunted có thể thành It is said that the old bridge is haunted hoặc The old bridge is said to be haunted.

Cấu trúc này dùng được với nhiều động từ: say, think, believe, know, report, expect, consider, understand, allege, rumour. Phần dưới đi qua hai dạng, bảng chọn to V, to be V-ing, to have V3 theo thời gian, cách xử lý khi động từ tường thuật ở quá khứ, những trường hợp riêng như There is said to be, và các lỗi thường gặp.

Hai cấu trúc từ một câu chủ động

Câu xuất phát thường có dạng People / They + say / think / believe + that + mệnh đề. Ví dụ giả định: People believe that the village has over three hundred years of history. Chủ ngữ people chung chung, không mang thông tin gì, nên tiếng Anh hay bỏ nó đi bằng bị động.

Cách thứ nhất giữ nguyên mệnh đề, đưa it lên làm chủ ngữ giả: It is believed that the village has over three hundred years of history. Động từ tường thuật chia ở bị động (is believed), mệnh đề that giữ nguyên thì.

Cách thứ hai đưa chủ ngữ của mệnh đề lên đầu câu, rồi nối bằng to V: The village is believed to have over three hundred years of history. Động từ của mệnh đề cũ biến thành dạng nguyên mẫu, và dạng nguyên mẫu nào thì tuỳ quan hệ thời gian với động từ tường thuật, như ở bảng phía dưới.

Hai cách cùng nghĩa. Cách it dễ viết hơn vì không phải đổi động từ. Cách to V gọn hơn và hay gặp trong tin tức, bài báo khoa học. Bài viết lại câu thường cho sẵn đầu câu để bạn biết phải đi theo cách nào. Riêng với say, dạng chủ động They say him to be… không dùng; còn believe, consider, think có dạng chủ động trang trọng như They consider him to be the best candidate.

Chọn dạng nguyên mẫu theo thời gian

Đối chiếu động từ trong mệnh đề that với động từ tường thuật. Ví dụ giả định, động từ tường thuật ở hiện tại.

Quan hệ thời gianCâu với ItCâu với to V
Cùng lúc, trạng thái hoặc thói quenIt is said that he lives in Lào Cai.He is said to live in Lào Cai.
Đang diễn raIt is thought that they are building a new school.They are thought to be building a new school.
Xảy ra trướcIt is reported that the storm caused heavy damage.The storm is reported to have caused heavy damage.
Xảy ra trước, kéo dàiIt is believed that she has been working there for years.She is believed to have been working there for years.
Bị động, cùng lúcIt is known that the building is protected.The building is known to be protected.
Bị động, xảy ra trướcIt is said that the temple was built in the 1800s.The temple is said to have been built in the 1800s.
Tương lai, với expectIt is expected that the bridge will open in May.The bridge is expected to open in May.

Dòng cuối là trường hợp riêng: với expect, ý tương lai đã nằm trong nghĩa động từ, nên chỉ cần to V. Với say hay think mà mệnh đề có will, cũng dùng to V: It is thought that prices will rise → Prices are thought to be going to rise nghe nặng; người viết thường giữ dạng It is thought that… hoặc đổi động từ thành expected: Prices are expected to rise.

Các bước đổi từ It is said that sang S is said to V

Ví dụ giả định: It is believed that the old man knew the area very well.

  1. Lấy chủ ngữ của mệnh đề that lên đầu câu: The old man…
  2. Chia động từ tường thuật ở bị động, hoà hợp với chủ ngữ mới: The old man is believed… Thì của be giữ theo câu gốc, ở đây là hiện tại.
  3. So thời gian: knew (quá khứ) xảy ra trước is believed (hiện tại), nên dùng to have V3.
  4. Viết phần còn lại: The old man is believed to have known the area very well.
  5. Kiểm lại: đọc câu mới và hỏi việc biết khu vực đó là chuyện cũ hay hiện tại. Nếu ông vẫn đang sống ở đó và vẫn biết rõ, câu gốc lẽ ra phải là knows, và câu mới là is believed to know.

Muốn đổi ngược từ S is said to V về It is said that, làm ngược lại: đưa it lên đầu, đổi to V thành động từ chia thì phù hợp. To have V3 sau động từ ở hiện tại thường thành quá khứ đơn hoặc hiện tại hoàn thành tuỳ ngữ cảnh.

Khi động từ tường thuật ở quá khứ

Nếu câu gốc là People thought that… hay It was believed that…, mốc so sánh thời gian chuyển về quá khứ. Mệnh đề ở quá khứ đơn cùng lúc với was believed thì dùng to V; mệnh đề ở quá khứ hoàn thành, tức trước mốc đó, thì dùng to have V3.

Ví dụ giả định: It was thought that the house was empty. → The house was thought to be empty. Ở đây was trong mệnh đề cùng lúc với was thought, nên chỉ cần to be. Còn It was thought that the family had moved away. → The family was thought to have moved away. Việc dọn đi xảy ra trước lúc người ta nghĩ vậy.

Người học hay mắc lỗi ở chỗ thấy quá khứ là viết to have V3. Cần nhớ phép so luôn là giữa hai động từ: động từ tường thuật và động từ trong mệnh đề. Cả hai cùng ở quá khứ đơn thì là cùng lúc, chỉ dùng to V. Chỉ khi mệnh đề lùi hơn một bậc thì mới cần dạng hoàn thành.

Với dạng It, mệnh đề that sau động từ tường thuật ở quá khứ cũng lùi thì như câu gián tiếp: People said that the road was dangerous → It was said that the road was dangerous. Không có gì đổi ngoài phần chủ ngữ.

Những trường hợp riêng cần nhớ

There is said to be. Khi mệnh đề bắt đầu bằng there is / there are, cách to V giữ there làm chủ ngữ: It is said that there is a cave behind the waterfall. → There is said to be a cave behind the waterfall. Số nhiều: There are thought to be about twenty species in the area.

Be rumoured chỉ dùng ở bị động. She is rumoured to be leaving the company. Không có câu chủ động People rumour that… theo cách thông dụng; muốn chủ động thì dùng There is a rumour that….

Be supposed to có hai nghĩa. The castle is supposed to be haunted là "người ta đồn". Nhưng You are supposed to wear a helmet là "phải, theo quy định". Đọc ngữ cảnh để phân biệt; trong bài viết lại câu từ It is said, thường không dùng supposed nếu đề không gợi ý.

Be known to và be known as. He is known to be very strict là người ta biết anh ấy nghiêm khắc. He is known as "the strict teacher" là được gọi bằng biệt danh. Hai cấu trúc khác nhau, chỉ có to be nằm trong chủ điểm này.

Allege trong tin pháp lý. The man is alleged to have stolen the car nghĩa là anh ta bị cáo buộc, chưa được chứng minh. Tin tức dùng cấu trúc này để không khẳng định thay toà án.

Dùng khi nào và cần cẩn thận gì

Cấu trúc bị động với động từ tường thuật hợp với ba tình huống. Thứ nhất, khi nguồn tin là số đông hoặc không xác định: truyền thuyết, lời đồn, nhận thức chung. Thứ hai, trong tin tức, khi phóng viên chưa thể nêu nguồn hoặc thông tin còn đang được xác minh. Thứ ba, trong văn học thuật, khi người viết nhắc tới một quan điểm phổ biến trước khi đưa ra nhận định riêng: It is widely believed that…; however, this study finds….

Điều cần cẩn thận là cấu trúc này dễ làm mờ nguồn. Trong bài luận, viết It is said that reading improves memory mà không có dẫn chứng thì người chấm có thể coi đó là khẳng định thiếu căn cứ. Khi có nguồn cụ thể, nêu nguồn bằng chủ động sẽ thuyết phục hơn: Several studies suggest that…, hoặc nêu tên tổ chức, tác giả nếu biết chắc.

Ở chiều đọc hiểu, gặp is said to, is believed to, is alleged to trong một bài báo, hãy đọc như một tín hiệu: người viết đang thuật lại điều người khác nói, chưa tự xác nhận. Đây là kỹ năng đọc tin tức bằng tiếng Anh hữu ích không kém việc viết đúng cấu trúc.

Mỗi động từ một mức độ chắc chắn

Các động từ trong cấu trúc này không thay nhau tuỳ ý: mỗi động từ cho người đọc biết thông tin chắc tới đâu và đến từ đâu.

  • be said to: lời truyền miệng, truyền thuyết, nguồn không rõ. Mức chắc thấp: The well is said never to run dry.
  • be thought to / be believed to: nhận định phổ biến, có thể của giới chuyên môn. Chắc hơn said một chút nhưng vẫn là ý kiến.
  • be known to: điều đã được xác lập, ít ai tranh cãi: The plant is known to grow well in sandy soil.
  • be reported to: thông tin từ báo chí, cơ quan chức năng, thường đang cập nhật: Three people are reported to have been injured.
  • be expected to: dự đoán về tương lai: The new road is expected to reduce traffic.
  • be considered to: đánh giá, xếp loại: She is considered to be one of the best young players. Dạng không có to be cũng đúng: She is considered one of the best…
  • be understood to: trang trọng, thông tin người viết đã nhận được nhưng chưa công bố chính thức.
  • be alleged to: cáo buộc chưa được chứng minh, dùng trong tin pháp lý.

Chọn sai động từ không làm câu sai ngữ pháp nhưng làm sai mức độ thông tin. Viết is known to cho một lời đồn là biến lời đồn thành sự thật; viết is said to cho một kết quả khoa học đã vững lại làm nhẹ đi điều chắc chắn.

Câu hỏi thường gặp

Bị động với động từ tường thuật có phải là bị động kép không?

Nhiều tài liệu tiếng Việt gọi cấu trúc này là bị động kép hoặc bị động đặc biệt. Tên gọi khác nhau nhưng đều chỉ hai dạng It is said that và S is said to V. Khi tra cứu, có thể tìm theo cả hai tên.

Sau is said to dùng to V hay to have V3?

So thời gian của hành động với động từ say. Cùng lúc hoặc là thói quen thì dùng to V. Xảy ra trước thì dùng to have V3. Đang diễn ra thì dùng to be V-ing. Hành động bị động thì thêm been hoặc be tương ứng.

Có viết They say him to be rich được không?

Không. Say không có cấu trúc chủ động tân ngữ cộng to V. Phải viết They say that he is rich, hoặc dùng bị động He is said to be rich. Believe, consider, think thì có dạng chủ động như vậy nhưng khá trang trọng.

Động từ tường thuật ở quá khứ thì có luôn dùng to have V3 không?

Không. Nếu động từ trong mệnh đề cùng thì quá khứ với động từ tường thuật, hai việc là cùng lúc nên chỉ dùng to V. Chỉ dùng to have V3 khi mệnh đề ở quá khứ hoàn thành, tức xảy ra trước mốc tường thuật.

Câu có there is đổi sang dạng to V thế nào?

Giữ there làm chủ ngữ và dùng to be: There is said to be a cave nearby. Nếu số nhiều thì There are believed to be many old houses here. Không viết A cave is said to be there vì câu đó đổi trọng tâm và nghe kém tự nhiên.

Viết bài luận có nên dùng It is said that nhiều không?

Nên hạn chế. Cấu trúc này hợp để nêu một quan điểm phổ biến trước khi phân tích, nhưng dùng dày đặc sẽ làm bài thiếu căn cứ. Khi có nguồn cụ thể, nêu nguồn bằng câu chủ động thuyết phục hơn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138